Tìm kiếm

Ứng Xử Với Trung Quốc PDF & Review

Sách Ứng Xử Với Trung Quốc PDF & Review

Cuối thập niên 70 của thế kỷ trước, Trung Quốc là một cái tên “lạ lẫm” trên bản đồ kinh tế thế giới. Vậy mà, trước khi bước sang thế kỷ mới, quốc gia này đã có cú chuyển mình khó tin! Tới giờ, chắc hẳn ai cũng biết, và ai cũng phải công nhận Trung Quốc là một siêu cường kinh tế. Thậm chí, họ từng được dự đoán là có khả năng xác lập lại trật tự thế giới. Vậy, Trung Quốc đã làm gì để đạt được thành tựu đáng kinh ngạc như vậy? “Ứng xử với Trung Quốc” sẽ tiết lộ về hành trình vươn lên đáng học hỏi của quốc gia này.

Cuốn sách Ứng Xử Với Trung Quốc dành cho ai?

  • Sinh viên ngành kinh tế 
  • Những ai quan tâm đến các vấn đề của thế giới 
  • Những người tò mò về quan hệ Mỹ-Trung 

Giới thiệu tác giả sách Ứng Xử Với Trung Quốc

Tác giả Henry M. Paulson, Jr.
Tác giả Henry M. Paulson, Jr.

Henry M. Paulson, Jr. từng là bộ trưởng bộ Tài chính của Hoa Kỳ. Ông ấy có kinh nghiệm nhiều năm làm việc với Trung Quốc. Ngoài ra, ông còn là chủ tịch viện Paulson, với mục tiêu chính là thúc đẩy mối quan hệ tăng trưởng bền vững giữa hai quốc gia Mỹ-Trung. 

Tải sách Ứng Xử Với Trung Quốc PDF

Để tải sách Ứng Xử Với Trung Quốc PDF hoặc đọc Ebook online free bạn ấn nút phía trên. Nếu có điều kiện hãy mua sách để ủng độ tác giả.

Nội dung chính của sách Ứng Xử Với Trung Quốc

1. Quyển sách phân tích lý do tại sao Trung Quốc có sự tăng trưởng vượt bậc đến vậy và những tác động của nó đối với Hoa Kỳ. 

Sách Ứng Xử Với Trung Quốc PDF & Review
Sách Ứng Xử Với Trung Quốc PDF & Review

Mỗi người đều nên biết điều này: chỉ trong 30 năm, từ một quốc gia lạc hậu và suy sụp vì chiến tranh, Trung Quốc đã vươn lên trở thành siêu cường kinh tế thế giới. Đây là điều mà trước nay, chưa từng có nền kinh tế nào làm được trong lịch sử! 

Sau kỳ tích của Trung Quốc, chúng ta có rất nhiều điều để bóc tách, phân tích và đánh giá. Ứng xử với Trung Quốc chính là cuốn “cẩm nang” tổng hợp những nghiên cứu nhiều năm của tác giả Henry – người có kinh nghiệm dày dặn trong việc thúc đẩy quan hệ đối tác Mỹ-Trung. Từ đó, bạn sẽ hiểu được vì sao Trung Quốc có thể bứt phá như vậy và chúng ta có thể học hỏi gì từ quốc gia này. 

Qua đây, bạn sẽ biết được 

  • Tư nhân hoá đóng vai trò gì trong nền kinh tế Trung Quốc 
  • Vì sao Mỹ nên giúp đỡ Trung Quốc; 
  • Trung Quốc học hỏi “kẻ địch” để vươn lên ra sao. 

2. Quá trình tăng trưởng ngoạn mục của Trung Quốc là kết quả của những cải cách sâu rộng. 

Sách Ứng Xử Với Trung Quốc PDF & Review
Sách Ứng Xử Với Trung Quốc PDF & Review

Cuối những năm 1970, nếu bạn nói với ai đó rằng Trung Quốc sẽ phát triển về kinh tế thì chắc chắn, có rất ít người tin tưởng bạn. Nhưng ngày nay, phán đoán xa vời đó lại trở thành sự thật. Trung Quốc giờ đây là một trong những nền kinh tế lớn và có tốc độ phát triển vượt bậc nhất thế giới. Vậy, điều gì giúp quốc gia tỷ dân đạt được sự tăng trưởng phi thường như vậy? 

Tất cả bắt nguồn từ việc học hỏi phương Tây. Sau khi chủ tịch Mao Trạch Đông qua đời năm 1976, Đặng Tiểu Bình trở thành người nắm quyền. Hai năm tiếp theo, ông ấy thực hiện một số sáng kiến kinh tế mới nhằm đưa Trung Quốc vươn ra thị trường quốc tế. 

Kết quả là, chỉ trong vài năm, hàng trăm triệu người Trung Quốc đã thoát khỏi đói nghèo. Và tới đầu những năm 1980, GDP của Trung Quốc đã tăng trưởng đều đặn 10% mỗi năm. 

Cốt lõi của sự bùng nổ này là những chính sách rất cụ thể. Ví dụ, chính phủ cung cấp cho các doanh nghiệp nhà nước (DNNN) nhiều quyền hơn. Dù vẫn phải đáp ứng hạn ngạch do chính quyền trung ương đặt ra nhưng DNNN đã có thể đưa hàng hoá và dịch vụ ra thị trường với mức giá linh hoạt hơn. 

Một khía cạnh quan trọng khác trong kế hoạch phát triển kinh tế của Đặng Tiểu Bình là việc tạo ra đặc khu kinh tế (SEZ). Trong phạm vi SEZ, những doanh nghiệp nước ngoài và doanh nghiệp trong nước được hưởng mức thuế thấp hơn. Đồng thời hàng rào thuế quan, hạn ngạch, và những vấn đề khác liên quan tới xuất nhập khẩu cũng được nới lỏng. Từ đó, doanh nghiệp trong nước có khả năng tiếp cận đầu tư nước ngoài cao hơn. Đây là những động thái khuyến khích tinh thần kinh doanh tiềm ẩn trong người Trung Quốc. Lenovo và tập đoàn Wahaha Group đều được thành lập vào thời kỳ vàng son này. 

“Đặc khu kinh tế” hoạt động như những phòng thí nghiệm kinh tế. Ở đó, Trung Quốc có thể thử nghiệm những sáng kiến mà phương Tây đã thực hiện trước đó, chẳng hạn như đấu thầu xây dựng, hay tăng lương thưởng cho người lao động. 

Những cải cách đã dẫn đến việc người dân có nhiều cơ hội hơn để tham gia thị trường. Bởi vậy mà chẳng bao lâu sau, các doanh nhân trẻ xuất hiện rất nhiều. 

3. Tái cấu trúc ngành viễn thông là một bước quan trọng trong quá trình hiện đại hóa nền kinh tế Trung Quốc. 

Sách Ứng Xử Với Trung Quốc PDF & Review
Sách Ứng Xử Với Trung Quốc PDF & Review

Ngoài việc được chính phủ khuyến khích, những sự kiện kinh tế trên thế giới cũng truyền cảm hứng mạnh mẽ cho doanh nhân Trung Hoa. Trong đó có sự kiện bãi bỏ một số quy định và tư nhân hoá do Margaret Thatcher chủ trì ở vương quốc Anh từ năm 1985 đến 1990. 

Tại Trung Quốc những năm 1990, tư nhân hoá là lối thoát hiểm cho những công ty quốc doanh đang nợ nần chồng chất vì quản lý yếu kém. Bằng cách chào bán cổ phiếu ra công chúng (IPO) hoặc chào bán cổ phần cho các doanh nghiệp nước ngoài, vốn điều lệ của công ty sẽ tăng lên, doanh nghiệp cũng buộc phải áp dụng những tiêu chuẩn kế toán toàn cầu. Điều này đã thúc đẩy những cải thiện tổng thể trong doanh nghiệp quốc doanh. 

“Phát súng đầu tiên” nổ ra tại lĩnh vực truyền thông, do SOE China Telecom đi đầu. Từ năm 1992 đến 1996, Trung Quốc đã chi hơn 35 tỷ USD cho cơ sở hạ tầng viễn thông, khiến số người có đường dây điện thoại cố định tăng vọt từ 11,5 lên 55 triệu người. 

Tuy nhiên, bước đầu hệ thống này không mang về lợi nhuận kinh tế. Nửa cuối những năm 1990, chi tiêu cho cơ sở hạ tầng đã khiến công ty viễn thông quốc gia bị lỗ. 

Học theo quá trình tư nhân hoá của công ty Deutsche Telekom năm 1996, mục tiêu của SOE China Telecom là huy động được 2 tỷ đô la. Nhưng mọi thứ có vẻ rất khó khăn khi ngành công nghiệp viễn thông của Trung Quốc phức tạp hơn nhiều so với Đức. Ước tính, họ phải cần tới 350 kế toán toàn thời gian mới đủ để nắm bắt tình hình trong ngành! 

May mắn thay, khi công ty chào bán cổ phiếu lần đầu ra công chúng vào tháng 10 năm 1997, số vốn thu được là 4.2 tỷ đô la, gấp đôi so với kỳ vọng. Từ thành công của China Telecom, cánh cửa cạnh tranh trong lĩnh vực truyền thông đã được mở ra. Tương tự như vậy, các ngành công nghiệp khác lần lượt tư nhân hoá. Thế độc quyền đã được phá bỏ và cạnh tranh xuất hiện đã thúc đẩy nền kinh tế đi lên. 

4. Việc tái cơ cấu ngành dầu mỏ cho thấy quá trình đi lên của nền kinh tế Trung Quốc không hoàn toàn suôn sẻ. 

Sách Ứng Xử Với Trung Quốc PDF & Review
Sách Ứng Xử Với Trung Quốc PDF & Review

Quá trình tư nhân hóa China Telecom đã thành công rực rỡ. Vậy, chẳng có lý do gì để chính quyền Trung Quốc lại dừng lại ở đó. Bước tiếp theo, họ nhắm tới dầu mỏ, một lĩnh vực đang rất cần cải cách. 

Khi những năm 1990 kết thúc, lĩnh vực dầu mỏ của Trung Quốc đang hoạt động kém hiệu quả và cần được tái cơ cấu. Bất chấp những nỗ lực cải thiện trước đó, tập đoàn dầu khí quốc gia Trung Quốc (CNPC) vẫn tụt lại đằng sau các đối thủ phương Tây. 

Một trong những vấn đề lớn nhất của CNPC là chi phí nhân sự. Từ cải cách của Tiểu Bình, bấy giờ công nhân có thể làm suốt đời tại một doanh nghiệp. Họ sẽ cung cấp nhà ở tiện ích chăm sóc sức khoẻ, và không bao giờ sa thải bất kỳ ai. Đây là điều xảy ra ở hầu hết các doanh nghiệp nhà nước, đặc biệt là CNPC. Đến năm 1999, CNPC có tới 1.5 triệu công nhân làm việc – một con số đáng kinh ngạc so với 80.000 nhân viên của tập đoàn dầu khí BP! 

Bởi vậy, sẽ không có gì ngạc nhiên nếu quá trình tái cơ cấu rất phức tạp và tốn kém. Trong khi tư nhân hoá lĩnh vực viễn thông gặp nhiều khó khăn thì việc biến CNPC thành một công ty có sức cạnh tranh trên thị trường toàn cầu lại là một cuộc chơi hoàn toàn khác. 

Có điều, tình hình kinh tế vĩ mô là điều rất khó đoán trước. Cuộc khủng hoảng tài chính châu Á đã kìm hãm nhu cầu về dầu mỏ, đẩy giá dầu trên thế giới về mức thấp nhất kể từ năm 1973. 

Cuối cùng, khi CNPC được giới thiệu ra thế giới với tên gọi PetroChina, khoảng 2/3 số công nhân của công ty đã bị sa thải. Mục tiêu của quyết định này là gia tăng lợi nhuận, thu hút đầu tư từ thị trường toàn cầu. Tuy nhiên, đa số nhân sự bị sa thải không thể kiếm được việc làm mới và lý do buộc thôi việc cũng rất “nhạt nhẽo”. Điều này đã tạo ra những làn sóng biểu tình lớn ở cả Trung Quốc và Mỹ. 

Những đợt sa thải quy mô lớn như thế này phản ánh một xu hướng lớn hơn trong quá trình hiện đại hoá kinh tế của Trung Quốc. Năm 2004, Quỹ Tiền tệ quốc tế (IMF) ước tính rằng khu vực quốc doanh của nước này đã giảm hơn 40 triệu việc làm từ năm 1990 đến 2001. 

5. Những cải cách trong lĩnh vực ngân hàng và giáo dục đã giúp Trung Quốc tiệm cận hơn với thị trường thế giới. 

Sách Ứng Xử Với Trung Quốc PDF & Review
Sách Ứng Xử Với Trung Quốc PDF & Review

Giữa tất cả những thay đổi sâu rộng, có một vấn đề rõ ràng không thể bỏ qua. Trong giáo dục và ngân hàng, doanh nghiệp Trung Quốc hoàn toàn không tương thích với thị trường toàn cầu. Vậy chính phủ nước này đã giải quyết như thế nào? 

Trong những năm 1990, các trường đại học có thể dễ dàng đào tạo ra những kỹ sư tuyệt vời. Nhưng khi nhắc tới việc đào tạo quản lý, họ đã tụt hậu so với nền giáo dục phương Tây. Thủ tướng Trung Quốc bấy giờ là Chu Dung Cơ đã nhận ra điều này và quyết định rằng, ngành kinh doanh tại đại học Thanh Hoa cần được cải cách. Chính ông đã yêu cầu tác giả của chúng ta đánh giá ngôi trường được xem như “MIT của Trung Quốc” và đề xuất một chương trình giáo dục mới. 

Với tác giả, không có câu trả lời nào là đúng hay sai. Mà bản thân mỗi người quản lý đều cần có kỹ năng tư duy linh hoạt. Đưa quan điểm này vào giảng dạy là một trong những mục tiêu của chương trình mới tại Thanh Hoa. 

Đầu tiên, cải cách chuyển trọng tâm từ nghiên cứu lý thuyết sang nghiên cứu thực tiễn. Năm 2001, chương trình Quản lý trong kỷ nguyên internet lần đầu được giới thiệu. Kể từ đó, hơn 50.000 người đã tham gia vào chương trình đào tạo quản lý của đại học Thanh Hoa. 

Ngành ngân hàng cũng cần cơ cấu lại phần căn bản để phù hợp hơn với thị trường toàn cầu. Ban đầu, bốn ngân hàng quốc doanh sẽ được thành lập để cạnh tranh với nhau. Qua đó, toàn bộ hệ thống sẽ tự điều chỉnh và trở nên hiệu quả hơn. 

Tuy nhiên, quá trình này không hoàn toàn thuận lợi. Khi các ngân hàng bắt đầu tài trợ cho những DNNN khác thông qua khoản vay tín chấp, mọi thứ dần vượt ra khỏi tầm kiểm soát. Nợ xấu tại bốn ngân hàng ngày một chồng chất, lạm phát thì tăng và đe doạ cả nền kinh tế. 

Chính phủ đã quyết tâm dọn dẹp đống lộn xộn này. Thông qua một loạt chính sách như tái cơ cấu, sa thải nhân viên, chỉ trong 6 năm, ngân hàng ICBC đã giải quyết triệt để khoản nợ xấu trị giá 135 tỷ USD. Từ đó, ngân hàng này cũng làm ăn tốt hơn. 

6. Trung Quốc cần cải cách chính trị để xây dựng một nền kinh tế bền vững hơn. 

Sách Ứng Xử Với Trung Quốc PDF & Review
Sách Ứng Xử Với Trung Quốc PDF & Review

Ngay từ những chương đầu của quyển sách, chúng ta thấy được khi nền kinh tế thay đổi, diện mạo toàn quốc gia cũng thay đổi theo. Ngày nay, với vị thế dẫn đầu thị trường quốc tế, Trung Quốc cũng ảnh hưởng sâu sắc tới phần còn lại của thế giới. 

Một trong những vấn đề nóng mà chúng ta cần quan tâm là nợ của quốc gia này. Nếu không giải quyết triệt để vấn đề, có thể Trung Quốc sẽ phải đối mặt với một cuộc đại suy thoái. Đáng lo ngại hơn, nó lại ảnh hưởng sâu rộng tới kinh tế toàn cầu. 

Từ năm 2008 đến năm 2014, nợ trong nền kinh tế của quốc gia này đã tăng từ 130% lên 206%! Số nợ thực sự đang tăng nhanh hơn nhiều so với GDP. Đây là một công thức hoàn hảo dẫn đến đại suy thoái! Tháng 4 năm 2014, IMF đã làm rõ những lo ngại của họ và thúc giục Trung Quốc nhanh chóng kiểm soát tín dụng trong nước. 

Bên cạnh đó, Trung Quốc cần thực hiện nhiều biện pháp kết hợp khác để ngăn chặn khủng hoảng. Đầu tiên, họ nên trao nhiều quyền hơn cho các DNNN. Trong một thời gian dài, việc tuyển dụng và sa thải những giám đốc điều hành DNNN vẫn do Đảng Cộng Sản chỉ đạo. Nhưng để xử lý nợ hiệu quả, chính phủ nên nới lỏng vấn đề này. Tức là, họ nên để bản thân doanh nghiệp tự quyết định, như vậy mới tăng được sức cạnh tranh trên thị trường. 

Một lĩnh vực khác cần thay đổi là môi trường. Theo nhiều báo cáo, ô nhiễm ở Bắc Kinh đã sớm vượt xa mức báo động mà cơ quan Bảo vệ môi trường Hoa Kỳ đặt ra. Trữ lượng nước ngầm ở các vùng phía bắc Trung Quốc thì gần như cạn kiệt. Và nước sông, hồ thì ô nhiễm tới mức không thể uống được. 

Để chống lại sự suy thoái môi trường, trước hết Trung Quốc phải đầu tư vào công nghệ tiết kiệm năng lượng. Đây không phải điều dễ thực hiện, do đó Mỹ và một số quốc gia khác nên hỗ trợ họ trong vấn đề này. 

Tác giả của chúng ta cũng thành lập viện Paulson để cống hiến cho mục tiêu này. Chẳng hạn, viện đã xây dựng nhiều khoá học dành cho cán bộ các tỉnh thành của Trung Quốc để họ nghiên cứu cách đạt được sự bền vững đô thị. Bên cạnh đó, viện cũng thúc đẩy việc lập bản đồ đa dạng sinh học tại các khu vực đất ngập nước để tăng cường bảo vệ môi trường. 

7. Giao tiếp hiệu quả hơn đã củng cố mối quan hệ Mỹ-Trung. 

Sách Ứng Xử Với Trung Quốc PDF & Review
Sách Ứng Xử Với Trung Quốc PDF & Review

Trong bất kỳ mối quan hệ nào, giao tiếp cởi mở là điều kiện tiên quyết để giải quyết những vấn đề phức tạp. Thậm chí, điều này càng quan trọng hơn nữa nếu đó là mối quan hệ giữa các siêu cường toàn cầu. Nhưng vào đầu những năm 2000, các cuộc đối thoại Mỹ-Trung khá bất ổn. Vậy họ đã cải thiện vấn đề này như thế nào? 

Năm 2006, tổng thống George W. Bush và chủ tịch Trung Quốc Hồ Cẩm Đào đồng ý khởi động đối thoại Kinh tế chiến lược, hay còn gọi là SED. Đây là một loạt các cuộc họp nhằm cải thiện mối quan hệ giữa hai bên trong lĩnh vực kinh tế. 

Trước SED, quan chức cấp cao của Trung Quốc đã gặp những thành viên khác thuộc nội các của Mỹ để thảo luận. Nhưng vì quan điểm bất đồng trong nội các, thông điệp mà Trung Quốc nhận được sẽ mâu thuẫn và khá khó hiểu. Vì vậy, để đảm bảo tiếng nói chung cho nội các, một vị trí đã được tạo ra để điều phối cuộc họp. Và tổng thống Bush đã đề cử tác giả của chúng ta vào vị trí này. 

Cuối cùng, cuộc đối thoại Kinh tế chiến lược đầu tiên được tổ chức tại Bắc Kinh trong hai ngày 14 và 15/12/2006 và xúc tiến được nhiều vấn đề quan trọng trong mối quan hệ Mỹ-Trung. Ví dụ, Trung Quốc đã đồng ý để Nasdaq và sở giao dịch chứng khoán New York mở văn phòng kinh doanh tại Trung Quốc. Đồng thời, họ cũng đồng ý nối lại những cuộc đàm phán bị đình trệ về vấn đề mở rộng đường bay của hai quốc gia. 

Từ lâu, thương mại Mỹ-Trung đã là một vấn đề nhạy cảm. Bởi vậy, sự kiện này đánh dấu một khởi đầu mới vô cùng quan trọng cho cả hai bên. 

8. Mỹ và Trung Quốc nên hợp tác nhiều hơn để giải quyết các vấn đề mang tính toàn cầu. 

Sách Ứng Xử Với Trung Quốc PDF & Review
Sách Ứng Xử Với Trung Quốc PDF & Review

Hầu hết chúng ta đều biết rằng, Mỹ và Trung Quốc có mối quan hệ chiến lược trong thời gian dài, bắt đầu từ những năm 1970. Vậy, cơ sở của điều này là từ đâu? Trên thực tế, người Mỹ bị ám ảnh về hàng tiêu dùng giá rẻ và người Trung Quốc thì luôn có sẵn điều này. 

Giờ đây, khi Trung Quốc đã vươn lên thành một trong những siêu cường kinh tế, rất nhiều người Mỹ bắt đầu đặt câu hỏi: Tại sao họ phải giúp đỡ đối thủ cạnh tranh? 

Thực ra có rất nhiều lý do. Đầu tiên, những vấn đề của Trung Quốc được xem là vấn đề toàn cầu. Và chắc chắn, nó cũng ảnh hưởng tới Mỹ. Nghiên cứu của viện Hàn lâm khoa học quốc gia Hoa Kỳ năm 2014 kết luận rằng, có tới 1/4 ô nhiễm sunfat ở bờ tây nước Mỹ là do những nhà sản xuất Trung Quốc gây ra. Rõ ràng, việc hỗ trợ Trung Quốc nên được xem là mục tiêu để duy trì sự bền vững của Hoa Kỳ. 

Hơn nữa, đầu tư qua lại cũng giúp cả hai cùng có lợi. Khi Mỹ đầu tư nhiều hơn vào Trung Quốc, chiều ngược lại cũng xảy ra. Thực vậy, từ năm 2012 đến 2013, Trung Quốc đã đầu tư tới 14 tỷ USD trên nhiều lĩnh vực của Mỹ, từ kinh doanh nông sản đến bất động sản. 

Dù người Mỹ không thích việc các công ty của họ có chủ sở hữu nước ngoài nhưng họ nên xem xét những ích lợi mà nó tạo ra, chẳng hạn như thúc đẩy tăng trường, hay có thêm việc làm. Lấy tập đoàn Wanxiang, nhà sản xuất phụ tùng ô tô lớn nhất Trung Quốc làm ví dụ. Với doanh thu 23.5 tỷ đô la, công ty này đã thuê khoảng 6.000 người Mỹ ở 14 tiểu bang khác nhau. Trong một cuộc khủng hoảng tài chính, Wanxiang đã mua lại nhiều nhà sản xuất phụ tùng ô tô đang gặp khó khăn, “giải cứu” hơn 3.500 việc làm. 

Tóm lại, nhìn về tương lai thì mối cộng tác Mỹ-Trung có lợi nhiều hơn hại! 

Thông điệp chính trong cuốn sách

Cuối thế kỷ 20, Trung Quốc là một nền kinh tế nghèo nàn, lạc hậu. Nhưng chẳng ai ngờ rằng, nhờ những cải cách sâu rộng và học hỏi từ nước ngoài, quốc gia này đã có những bước chuyển mình đáng kinh ngạc. Thậm chí, chỉ trong vài thập kỷ, Trung Quốc đã vươn lên trở thành siêu cường kinh tế thế giới. Bởi vậy, nếu có thể, Việt Nam cũng nên xem xét một số vấn đề để học hỏi và hướng tới mục tiêu “sánh vai cùng các cường quốc thế giới”. 

Lời kết

Hy vọng những chia sẻ của Trạm trong bài review sách Ứng Xử Với Trung Quốc sẽ giúp bạn đọc hiểu được các giá trị của tác phẩm và nắm được nội dung cốt lõi của nó.

Hẹn gặp lại!

Cám ơn bạn đã đọc review sách Ứng Xử Với Trung Quốc của tác giả Henry M. Paulson tại Trạm Sách. Nếu có điều kiện hãy mua và đọc cả cuốn sách để ủng hộ tác giả, bạn sẽ cảm thấy hạnh phúc hơn rất nhiều.